Creator in de spotlight: fotograaf Jaïr Pietersz

Jaïr Pietersz: fotografie die mensen centraal zet

Voor Jaïr begint fotografie niet bij een camera-instelling, maar bij nieuwsgierigheid naar de persoon voor hem. Wie ben je? Wat ben je aan het doen? Waar word je enthousiast van? Pas daarna komt het beeld. Dat zie je terug in zijn street photography, portretten en evenementen: mensen hoeven voor hem niet iemand anders te worden zodra de camera omhooggaat.

Dat was niet altijd vanzelfsprekend. Jaïr vertelt dat hij vroeger juist weinig foto’s maakte. Zijn moeder moedigde hem aan om momenten vast te leggen, zodat je later naar een herinnering kunt terugkeren. Tijdens zijn opleiding ICT Media kreeg fotografie vervolgens meer vorm. Daar leerde hij niet alleen techniek, maar ook een vraag die nog steeds centraal staat: wat vindt de persoon aan de andere kant belangrijk?

Ongeveer drie jaar geleden maakte hij van de straten van Eindhoven zijn oefenruimte. Veel naar buiten, veel fotograferen en vooral leren om onbekenden aan te spreken. Een reactie bleef hangen: iemand die naar een portret keek en zei dat hij nog nooit zo’n foto van zichzelf had gehad. Dat moment maakte voor Jaïr duidelijk dat een foto meer kan zijn dan een mooi bestand: iemand kan zich er echt in gezien voelen.

Ook de naam JP Captivated komt daaruit voort. JP staat voor Jaïr Pietersz; captivated voor dat korte moment waarop een beeld je aandacht vasthoudt. Niet omdat het beeld zo luid mogelijk is, maar omdat er iets herkenbaars en menselijks in zit.

“Als iemand blij wordt van een foto, maakt dat mijn dag.”

— Jaïr Pietersz

Eerst contact, dan de camera

Street photography vraagt snelheid, maar Jaïr wil nooit dat snelheid belangrijker wordt dan respect. Wanneer iemand of een scène zijn aandacht trekt, stapt hij het liefst eerst op die persoon af. Hij stelt zich voor, vertelt wat hij maakt en vraagt toestemming. Een afwijzing hoort daar gewoon bij. Niet iedereen wil op de foto, en dat is voor hem geen probleem.

Juist door dat korte gesprek ontstaat vaak de spontaniteit waar hij naar zoekt. Na de kennismaking hoeft iemand niet opeens te poseren. Een muzikant mag weer verder spelen, een performer doorgaan met zijn act, iemand op straat gewoon zichzelf blijven. De camera volgt het moment in plaats van het moment te dicteren.

In het begin kreeg Jaïr vaak dezelfde logische vragen: wie ben je, wat ga je met de foto doen en hoe krijg ik het beeld? Daardoor ontwikkelde hij een heldere introductie. Hij laat zien welk werk hij maakt en legt uit hoe iemand de foto later ontvangt. Die duidelijkheid haalt spanning weg aan beide kanten van de camera.

Voor mensen die zichzelf niet fotogeniek vinden, kiest hij dezelfde aanpak. Eerst een gesprek, soms een grapje, vervolgens zoeken naar een houding die prettig voelt. Zijn favoriete beelden ontstaan wanneer iemand de camera even vergeet. De straat is geen studio — en precies daarin zit voor hem de kracht.

“In fotografie is connectie het belangrijkste. En dan pas komt die foto.”

— Jaïr Pietersz

Fotograferen in Eindhoven: de stad als creatieve comfort place

Eindhoven werd Jaïrs vaste plek om street photography te oefenen omdat de stad dichtbij was en vertrouwd voelde. Inmiddels noemt hij Eindhoven zijn go-to: de plek waar hij de meeste foto’s heeft gemaakt en waar hij steeds opnieuw de stad in kan lopen zonder vooraf precies te weten wat hij tegenkomt.

In het centrum let hij op mensen die zichtbaar opgaan in wat ze doen. Muzikanten, dansers en straatartiesten trekken zijn aandacht omdat de energie er al is voordat hij zijn camera pakt. Dat sluit aan bij zijn bredere interesse in dans. Jaïr danst al vanaf jonge leeftijd en noemt onder andere salsa, bachata, kizomba en kompa. Op de dansvloer ziet hij hetzelfde als op straat: momenten die sterker worden als je ze niet te veel regisseert.

Hij fotografeert ook buiten Eindhoven, maar de stad blijft zijn creatieve thuisbasis. Daar zit meteen een advies voor beginnende fotografen in: begin op een plek waar je je al relatief comfortabel voelt. Iemand aanspreken met een camera is voor veel mensen spannend genoeg. Als de omgeving vertrouwd is, wordt die eerste stap net iets kleiner.

De andere kant daarvan is blijven bewegen. Comfort is voor Jaïr geen eindpunt. Zodra iets makkelijker wordt, kun je een nieuwe locatie proberen, een ander soort licht opzoeken of een onderwerp fotograferen waar je nog weinig ervaring mee hebt.

“Begin waar je je comfortabel voelt. Daarna kun je steeds een stap verder zetten.”

— Jaïr Pietersz

Portretfotografie en eventfotografie: natuurlijke momenten boven perfecte poses

Bij een gepland portret kijkt Jaïr eerst naar het licht en naar de omgeving. Daarna verschuift zijn aandacht snel naar de persoon: voelt iemand zich hier prettig en kan diegene zichzelf blijven? Een één-op-éénshoot geeft ruimte om meer te sturen, maar ook daar wil hij voorkomen dat de pose belangrijker wordt dan de persoon.

Op evenementen verandert het tempo. Daar kun je niet elk moment opnieuw opbouwen. Jaïr observeert, anticipeert en reageert op wat er al gebeurt. Een artiest op een podium, contact tussen publiek en performer of twee mensen midden in een dans zijn voor hem interessant juist omdat het verhaal al in beweging is.

In de nabewerking werkt hij in stappen. Eerst selecteert hij de sterkste beelden, daarna bewerkt hij die selectie en vervolgens kijkt hij opnieuw welke foto’s samen het verhaal dragen. Lightroom is daarbij gereedschap, geen einddoel. Met “timeless images” bedoelt hij vooral een natuurlijke uitstraling: een bewerking mag het moment ondersteunen, maar niet overnemen.

Die aanpak verbindt zijn verschillende soorten fotografie. Street, portret, dans en events lijken aparte categorieën, maar bij Jaïr draait het telkens om hetzelfde: iemand vastleggen op een manier die herkenbaar blijft als die persoon later naar de foto kijkt.

Eindhoven Creator Community: waarom makers samen sneller groeien

Wanneer het gesprek op Eindhoven Creator Community komt, keert Jaïr terug naar hetzelfde thema: connectie. Een creatieve community betekent voor hem dat je niet alles alleen hoeft uit te zoeken. Je kunt vragen stellen, tips krijgen, samen een photowalk doen en iets proberen wat je in je eentje misschien nog voor je uit zou schuiven.

Dat past bij hoe hij zelf naar ontwikkeling kijkt. Hij wil technisch blijven groeien — bijvoorbeeld in het werken met flitslicht — maar zonder de menselijke kant van zijn fotografie kwijt te raken. Andere makers kunnen daarbij helpen, niet doordat iedereen hetzelfde gaat maken, maar juist doordat verschillende ervaringen naast elkaar komen te staan.

Een community verlaagt bovendien de drempel om te beginnen. Samen naar een locatie gaan, een nieuw soort fotografie proberen of feedback vragen voelt vaak makkelijker wanneer je weet dat anderen ook aan het leren zijn. Voor Jaïr is dat de meerwaarde: je hoeft niet eerst “af” te zijn voordat je erbij hoort.

Aan het einde van het interview vat hij zijn boodschap in drie woorden samen: “Find your people.” Vind de mensen bij wie je kunt leren, proberen en groeien. Want beter worden in fotografie gebeurt volgens Jaïr vooral door veel te blijven maken — en door de mensen achter de beelden niet uit het oog te verliezen.